slide layer
slide layer
slide layer
slide layer

copyright

بزرگ شدن قلب یا کاردیومگالی

بزرگ شدن قلب یک بیماری نیست بلکه خود، نشانه وجود مشکل دیگری است. اصطلاح کاردیومگالی (cardiomegaly) به معنی بزرگ بودن قلب است. این وضعیت در آزمایش‌های تصویر برداری از جمله عکس پرتوی ایکس از سینه و آزمایش‌های دیگری است که برای تشخیص بیماری انجام می‌شود مشخص میشود. بزرگی قلب ممکن است وضعیت موقتی بوده و در اثر استرسی که به بدن وارد می‌شود مانند بارداری ایجاد شود و یا به علت مشکل پزشکی مانند تضعیف عضله قلب، بیماری عروق کرونری، مشکلات دریچه قلب یا ناهنجاری ضربان قلب اتفاق بیفتد.

برخی وضعیت‌های پزشکی ممکن است باعث شوند ضخامت عضله قلب یا یکی از محفظه‌ های آن افزایش یافته و اتساع پیدا کند و در نتیجه قلب بزرگ‌تر شود. بزرگی قلب بسته به وضعیت، ممکن است موقتی و یا ماندگار باشد.

بزرگی قلب را گاهی می‌توان با اصلاح عامل ایجاد کننده آن درمان نمود. درمان بزرگی قلب ممکن است شامل مصرف دارو یا عمل جراحی باشد.

گاهی در گرافی های قفسه ی سینه، به علت عدم تنفس مناسبِ بیمار، قلب به اشتباه بزرگ گزارش میشود، که این مشکل تکنیکال در انجام گرافیِ صحیح است.

علائم بزرگ شدن قلب

در برخی افراد بزرگ شدن قلب هیچ علامت یا نشانه ‌ای ایجاد نمی‌کند. در برخی دیگر علایم آن به صورت زیر است:

  •    کوتاهی تنفس
  •    غیر طبیعی بودن ضربان قلب (آریتمی)
  •    تورم

بزرگ شدن قلب یا کاردیومگالی

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

بزرگی قلب در صورتی که زود شناسایی شود به راحتی قابل درمان است. بنابراین در صورتی‌ که به هر علت نگران وضعیت قلب خود هستید به پزشک مراجعه کنید.

اگر علائم جدیدی را تجربه می‌کنید که ممکن است به قلبتان مربوط باشد حتماً به پزشک مراجعه کنید.

در صورتی که یکی از علائم زیر را تجربه میکنید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید چرا که ممکن است دچار حمله قلبی شده باشید:

  •    درد سینه
  •    ناراحتی در سایر نواحی بالاتنه از جمله یک یا هر دو بازو، کمر، گردن، فک یا معده
  •    کوتاهی شدید تنفس
  •    ضعف یا غش

 

چه عواملی باعث بزرگ شدن قلب می‌شوند؟

بزرگ شدن قلب ممکن است در اثر وضعیت‌هایی ایجاد شود که قلب را وادار به تلاش بیشتر برای پمپاژ خون می‌کند و یا در اثر بیماری‌هایی که باعث آسیب دیدن عضله قلب می‌شوند. گاهی اوقات بزرگی قلب به دلایل نامشخص ( ایدیوپاتیک) بزرگ می‌شود.

مشکل قلبی مادر زادی، آسیب دیدن قلب در اثر حمله قلبی و یا آریتمی باعث بزرگ شدن قلب می‌شود. مشکلات دیگری که می‌تواند باعث بزرگ شدن قلب شود عبارتند از:

  •    فشار خون بالا : در صورتی که فشار خون بالا باشد، قلب باید شدیدتر خون را پمپاژ کند تا خون به همه جای بدن برسد. این امر باعث بزرگ شدن و افزایش ضخامت عضله قلب می‌شود. بالا بودن فشار خون باعث می‌شود بطن چپ بزرگ شده و عضله قلب ضعیف شود. همچنین بالا بودن فشار خون موجب بزرگ شدن محفظه‌ های بالای قلب (دهلیز) می‌شود.
  •    بیماری دریچه قلب: در قلب چهار دریچه وجود دارد که خون را در جهت درست هدایت می‌نمایند. اگر دریچه ‌های قلب در اثر مشکلاتی مانند تب روماتیسمی، نقایص قلبی، عفونت، اختلال که بافت همبند، برخی داروها و یا پرتو درمانی (که به منظور درمان سرطان انجام می‌شود) صدمه ببینند، ممکن است قلب بزرگ شود.
  •    بیماری‌های عضله قلب ( کاردیومیوپاتی) : هنگامی که افزایش ضخامت و سخت شدن عضله قلب پیشروی می‌کند، ممکن است قلب برای پمپاژ خون بیشتر به بدن، بیشتر تلاش کرده و در نتیجه بزرگ شود.
  •    فشار خون بالا در عروقی که قلب و ریه را به هم مرتبط میکنند (پرفشاری ریه) : ممکن است قلب مجبور باشد سخت‌تر تلاش کند تا خون بین ریه و قلب جریان داشته باشد در نتیجه سمت راست قلب ممکن است بزرگ شود.
  •    مایعات اطراف قلب (افیوژن پریکارد) : تجمع مایعات در کیسه‌ ای که قلب را احاطه کرده است ( پریکارد) می‌تواند باعث شود قلب در عکس پرتوی ایکس سینه بزرگ‌تر دیده شود.
  •    کمبود سلول‌های قرمز خون (آنمی): آنمی وضعیتی است که در آن تعداد سلول‌های قرمز خود (گلبول قرمز) کافی نیست و نمی‌تواند اکسیژن لازم را به بافت‌ها برساند. آنمی مزمن در صورتی که درمان نشود می‌تواند منجر به نامنظم شدن یا تند شدن ضربان قلب شود. علت این است که قلب برای جبران کمبود اکسیژن باید خون بیشتری را پمپاژ نماید.
  •    اختلالات تیروئید: اختلالات تیروئید اعم از کم کاری تیروئید و پرکاری تیروئید می‌تواند به مشکلات قلبی از جمله بزرگی قلب منتهی شود.
  •    زیادی آهن در بدن ( هموکروماتوز): هموکروماتوز وضعیتی است که در آن بدن نمی‌تواند آهن را به خوبی متابولیز کند. در نتیجه آهن در بدن تجمع یافته و میزان آن در اندام‌هایی مانند قلب افزایش پیدا می‌کند. این وضعیت باعث بزرگ شدن بطن چپ در اثر ضعیف شدن عضله قلب می‌شود.
  •    بیماری‌های نادر تأثیرگذار بر قلب : برخی بیماری‌های نادر مانند است آمیلوئیدوز می‌توانند باعث مشکلات قلبی شوند. آمیلوئیدوز وضعیتی است که در آن پروتئین‌های غیر طبیعی در خون جریان داشته و ممکن است در قلب رسوب کنند. این وضعیت در عملکرد قلب اختلال ایجاد کرده و باعث بزرگ شدن آن می‌شود.
  •    مصرف مشروبات الکی میتواند باعث بزرگی و نارسایی قلب شود.
  •    دیابت هم باعث بزرگی و نارسایی قلب می شود.

 

عوامل زمینه ساز بزرگ شدن قلب

در صورتی که یکی از فاکتورهای زیر را داشته باشید، احتمال مشکل بزرگ ‌شدن قلب در شما بیشتر است:

  • فشار خون بالا: فشار خون بالای ۹۰/۱۴۰ میلی‌متر جیوه شما را در خطر بزرگ شدن قلب قرار می‌دهد.
  • سابقه خانوادگی: در صورتی که یکی از اعضای درجه یک خانواده مانند والدین یا خواهر یا برادر دچار بزرگی قلب شده باشد، احتمال آن در شما بیشتر از دیگران است.
  • انسداد عروق قلبی (بیماری عروق کرونری): در این بیماری پلاک‌های چربی در عروق قلب تجمع یافته و باعث مسدود شدن جریان خون به بخشی از قلب می‌شوند. این وضعیت منجر به حمله قلبی می‌شود. هنگامی که بخشی از عضله قلب می‌میرد، قلب باید خون را شدیدتر پمپاژ کند تا خون کافی به همه بدن برسد و نتیجه قلب بزرگ‌تر می‌شود.
  • بیماری قلبی مادرزادی: در صورتی که بیماری قلبی مادرزادی داشته باشید، خطر بزرگ شدن قلب در شما بیشتر است.
  • بیماری دریچه قلب: قلب چهار دریچه (آئورت، میترال، ریوی و سه لتی یا سه لختی) دارد که با باز و بسته شدن خود جریان خون به قلب را هدایت می‌کنند. وضعیت‌هایی که باعث آسیب دیدن دریچه‌ های قلب می‌شود ممکن است در نهایت باعث بزرگ شدن قلب شوند.
  • حمله قلبی: حمله قلبی خطر بزرگ شدن قلب را افزایش می‌دهد.

 

عوارض بزرگ شدن قلب چیست؟

خطراتی که در اثر بزرگ شدن قلب ممکن است ایجاد شود بستگی به بخش بزرگ شده قلب دارد. به‌ طور کلی عوارض بزرگ‌ شدن قلب به ‌صورت زیر است:

  •    نارسایی قلبی – یکی از جدی‌ترین انواع بزرگی قلب، بزرگی بطن چپ است که خطر نارسایی قلبی را افزایش می‌دهد. در نارسایی قلبی عضله قلب ضعیف شده و بطن گشاد میشود تا حدی که قلب نمی‌تواند خون را به شکل مؤثری به تمام بدن برساند.
  •    تشکیل لخته خون – بزرگی قلب، شما را مستعد تشکیل لخته در پرده پوشاننده قلب می‌نماید. در صورتی که لخته وارد جریان خون شود باعث مسدود شدن گردش خون به اندام‌های حیاتی شده و حتی ممکن است موجب حمله قلبی یا سکته مغزی شود. لخته هایی که در سمت راست قلب تشکیل می‌شوند ممکن است به سمت ریه حرکت کرده و وضعیت خطرناکی به نام آمبولی ریه ایجاد کنند.
  •    سوفل قلب – افرادی که دچار بزرگی قلب هستند، دو دریچه از چهار دریچه قلبشان ( میترال و سه لتی) ممکن است به درستی بسته نشود چرا که دریچه اتساع یافته است. حاصل این اتفاق برگشت خون می‌باشد. اگر چه ممکن است این وضعیت بی‌ خطر باشد اما باید تحت نظارت پزشک قرار بگیرد.
  •    ایست قلبی و مرگ ناگهانی – برخی انواع بزرگی قلب ممکن است منجر به متوقف شدن ضربان قلب شوند. ضربان قلب در صورتی که خیلی کند باشد نمی‌تواند خون را به خوبی انتقال دهد و در صورتی که خیلی تند باشد اجازه نمی‌دهد قلب به درستی بتپد در نتیجه فرد دچار غش و در برخی موارد حمله قلبی یا مرگ ناگهانی می‌شود.

 

بزرگ شدن قلب گاهی در ورزشکاران، مخصوصا آنهایی که ورزشهای استاتیک انجام میدهند هم اتفاق می افتد که برای اثبات باید چند ماه ورزش سنگین را ترک کنند و ارزیابی مجدد صورت بگیرد.

بزرگ شدن قلب همیشه جدی است و باید دنبال علت آن بود و پیگیری انجام شود.

 

منبع:

http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/enlarged-heart/symptoms-causes/dxc-20305824